# Mahulpara plates of Mahāśivagupta Dharmaratha year 11 Amandine Wattelier-Bricout Author of digital edition: Amandine Wattelier-Bricout Contributor: Amandine Wattelier-Bricout Identifier: DHARMA_INSSomavamsin00020 Repository: Somavaṁśin (tfb-somavamsin-epigraphy) File path: texts/DHARMA_INSSomavamsin00020.xml Language: Sanskrit [Script (unspecified)] Commit: 2026-10-07 18:12 (dbc7acc), last modified 2026-10-01 18:47 (7fd2b67) ## Summary Grant by the king of the village named Bhilvi included in the Abhaparākhaṇḍa attached to the Antaruda viṣaya in favour of the brahmin Rāṇaka Abhimanyu, son of Vāsu and grandson of Dāmodara, who belonged to the Kaśyapa gotra with the three pravaras. Written by the mahākṣapaṭalādhyakṣa Netradeva, incised by Sorṇṇāṅaka. ------------------------------------------------------------------------ ## Edition ⟨Page 1v⟩ ⟨1⟩ ꩜ Om 1. Śārdūlavikrīḍita svasti prema-niruddha-mugdha-manasoḥ sphārībhavac-cakṣuṣor yūnor yatra (vici)⟨2⟩tra-nirbhara-rata-krīḍā-kraman tanvatoḥ| vicchinno ’pi kr̥tātimātra-pulakair āvirbhavat-sītkr̥⟨3⟩tair āśleṣair glapita-klamaiḥ smara-rasaḥ kāmaṁ muhus tāpyate∥ 2. Śārdūlavikrīḍita yatrāśeṣa-viśeṣa-rū⟨4⟩pa-mahimāpāstāpsaraḥ kāntibhir jjāter¿pyā?⟨ṣyā⟩-kalaheṣv api praṇayinaḥ ka⟨r⟩ṇṇotpalais tāḍi⟨5⟩tāḥ| jāyante praviśat-sita-smara-śara-protthāpitāntar-vyathā⟨ḥ⟩ syandi-sveda-jalāvaseca⟨6⟩na-vaśā¿nv?⟨n n⟩irjjāta-romāṅkurāḥ∥ 3. Śārdūlavikrīḍita Atyuttuṅga-karīndra-danta-musala-prodbhāsi-rociś cayair dhvānta⟨7⟩-dhva¡n!⟨ṁ⟩sana-niṣphalīkr̥ta-śarac-candrodayaiḥ sarvvadā| yatrāsīd asatī-janasya vi¡s!⟨ś⟩adaṁ muktā⟨8⟩mayaṁ maṇḍanaṁ saṅketāspadam apy atīva dhavala⟨ṁ⟩ prāsāda-śr̥ṅgāgrataḥ∥ 4. Upajāti mahānadī-tuṅga-ta⟨9⟩raṅga-bhaṅga -sphārocchalac-chīkaravadbhir ārat{a} yasmin ratāsaktimad-aṅganānāṁ śramāpano⟨10⟩daḥ kriyate marudbhiḥ∥ tasmāt śrī-yayāti-nagarāt| 5. Vasantatilakā loka-traya-prathita-śubhra-yaśo⟨11⟩-vitāna -vyāptāṣṭa-dik-prasabha-nirjjita-vairi-varggaḥ| somānvaye kila ¡v!⟨b⟩abhūva sugītā-kīrtti⟨12⟩ḥ śrīmān saroja-vadano nr̥patir yayātiḥ∥ 6. Śārdūlavikrīḍita yat-khaḍgāgra-vipāṭita-dvipa-ghaṭā-kumbha⟨13⟩-sthalād ullasan muktā-jāla-vibhūṣitaṁ prati-raṇaṁ pr̥thvī-vadhūraḥsthalaṁ ¡s!⟨ś⟩a¡s!⟨ś⟩vad-d¿a?⟨ū⟩ra-naman-narādhipa⟨14⟩-śiroratnāṅśu-jālāmalā yat-pādām¿m?⟨b⟩uja-reṇavaḥ samatayā tad-ra¡s!⟨ś⟩mi-lakṣmīn dadhuḥ∥ 7. Sragdharā mādyal-lo⟨15⟩lāli-mālākula-karaṭa-puṭā-syandi-dāna-pravāhān sindūrārakta-kumbhān sita-pr̥thula⟨Page 2r⟩⟨16⟩-radān| kāmadevādisaṁjñāN| jitvājāpālam ājau janita-sura-vadhū-vismaya-smera-vaktraḥ sa dvā⟨17⟩tri¡ṅ!⟨ṁ⟩śat karīndrān śara-nikara-hatārohakān agrahīd yaḥ∥ 8. Śārdūlavikrīḍita tasmāt vismaya-hetu-heti-laḍita-prastāvanāka⟨18⟩⟨r⟩ṇṇanair ddhūtā-kamputa-pūrvva-rudra-mukuṭa-prītendru-nirvarṇṇitaḥ| bhrāmyat-kī⟨r⟩ttir ajāyat āhava-hata-sva⟨19⟩-sthāri-gītodayaḥ śrīmān bhīmaratho yataḥ svam udaran tārācirād arcchati∥ 9. Śārdūlavikrīḍita yaḥ kavyāmr̥ta-nirjhara⟨20⟩sya mahataḥ sotā mahībhr̥t-patis tyāgaḥ satyam iti dvaya⟨ṁ⟩ kali-bhayād abhyetya yam modate| yat ke⟨21⟩li-jvalitāndhra-gauḍa-nagarī-dhūmāvalī-ṭhaukitām ¡v!⟨b⟩ibhrad-bhāti masīm vidhu⟨r⟩ nnija-kula-kala⟨22⟩ṅkīkr̥taḥ∥ 10. Śārdūlavikrīḍita yo dharmeṇa ca vikrameṇa ca dhiyā cāścarya-kāryeṇa ca prāgalbhyena ca deva-rāja-pada⟨23⟩vīṁ prāpto mahī-maṇḍale| sa śrī-dharmmarathas tato rinivaha-dhvansaika-hetuḥ kr̥tī dānāna⟨24⟩ndita-vandi-vr̥nda-mukhara-kṣmā-maṇḍalo jātavān∥ parama-māheśvara-parama-bha⟨25⟩ṭṭāraka-mahārājadhirāja-parameśvara-soma-kula-tilaka-trikaliṅgādhipati-śrī-mahā⟨26⟩bhavaguta-pādānudhyāta-parama-māheśvara-parama-bhaṭṭāraka-mahārājadhi⟨27⟩rāja-parameśvara-soma-kula-tilaka-trikaliṅgādhipati-śrī-mahāśivagupta-rājade⟨28⟩vaḥ kuśalī Antaruda-viṣayas⟨y⟩a Abhayanā-khaṇḍīya bhilvi-grāme| Atasad-viṣyayīya ¡v!⟨b⟩rā ⟨29⟩ hmaṇān (sa)⟨ṁ⟩pūjya samāhartr̥-sannidhātr̥-niyuktādhikārika-dāṇḍapā¿s?⟨ś⟩ika-piśuna-vetrikvarodha⟨30⟩jana-rājñī-rāṇaka-rājaputra-rājavallabha-bhogijana-pramukha-samasta-janadpadān{a} samājñā⟨31⟩payati| viditam astu bhavatām yathāsmābhir aya⟨ṁ⟩ grāmaḥ sa-pratīhāraḥ andhāruvī-padāti⟨Page 2v⟩⟨32⟩jīvya-nastidaṇḍa-vara¡v!⟨b⟩alīvardda-ciṅgola-Adattādi-sahitaḥ sa-nidhiḥ sopani⟨33⟩dhiḥ sa⟨r⟩vva-¡v!⟨b⟩ādhā-varjitaḥ sarvvoparikarādana-sametaś catuḥsīmā-paryantaḥ sāmra-madhū⟨34⟩kaḥ sa-garttoṣaras sa-jala-sthalaḥ kaśyapa-sagotrāya| tryārṣa-pravarāya| dāmo⟨35⟩dara-pautrāya| vāsuputrāya| rāṇa-śrī-Abhimanyu-namne| salila-dhārā-purassara⟨ṁ⟩| Ā⟨36⟩candra-tārakārkka-kṣiti-samakālopabhogārtham mātāpitror ātmanaś ca puṇya-yaśo⟨37⟩’bhivr̥ddhaye| sa-pratīhāreṇa tāmra-śāsanenākarīkr̥tya pratipādita Ity avagatya s{v}a⟨38⟩mucita-kara-bhoga-bhāgādikam upanayadhir bhavadbhiḥ sukhena prativastavyam iti| bhā⟨39⟩vibhiś ca bhūpatibhir ddattir iyam asmadīyā| dharmma-gauravād asmad anurodhā⟨40⟩c ca sva-dattir ivānupālanīyā| tathā coktaṁ dharmmaśastre| 11. Anuṣṭubh ¡v!⟨b⟩ahubhir vasudhā da⟨41⟩ttā rājabhiḥ sagarādibhiḥ| yasya yasya yadā bhūmis tasya tasya tadā phalaM ⟨42⟩ 12. Anuṣṭubh mā bhūd aphala-śaṅkā vaḥ para-datteti pārthivāḥ sva-d¿att?⟨ān⟩āt phalam ānantyam para-dattānupāla⟨43⟩ne∥ 13. Indravajrā ṣaṣṭhiṁ varṣa-sahasrāṇi svargge modati bhūmidaḥ| Ākṣeptā cānumantā ca dvau tau nara⟨44⟩ka-gāminau∥ 14. Anuṣṭubh Agner apatyaṁ prathamaṁ suvarṇṇa⟨ṁ⟩ bhū⟨r⟩ vvaiṣṇavī sūrya-sutāś ca gāvaḥ| yaḥ kāñca⟨45⟩naṁ gāñ ca mahīñ ca dadyād dattās trayas tena bhava¿tt?⟨nt⟩i lok¿e?⟨āḥ⟩∥ 15. Anuṣṭubh Āsphoṭayanti pitaro va⟨46⟩lgaya¿tt?⟨nt⟩i pitāmahāḥ| bhūmi-dātā kule jātaḥ sa nas trātā bhaviṣyati∥ 16. Anuṣṭubh bhūmiṁ yaḥ pra⟨47⟩tigr̥hṇāti yaś ca bhūmiṁ prayacchati| Ubhau tau puṇya-karmmāṇau niyataṁ svarga-gāmi⟨Page 3r⟩⟨48⟩nau∥ 17. Anuṣṭubh taḍāgānāṁ sahasreṇa vājapeya-śatena ca| gavāṅ koṭi-pradānena bhūmi-harttā ⟨49⟩ na śudhyati| 18. Anuṣṭubh suva⟨r⟩ṇṇam ekaṁ gām ekāṁ bhūmer apy arddham aṅgulaṁ| haran narakam āyāti yāvad—ā-hūta⟨50⟩-saṁplavaM∥ 19. Anuṣṭubh harate hārayed yas tu manda-¡v!⟨b⟩uddhis tam{v}o-vr̥taḥ| sa ¡v!⟨b⟩addho vāruṇaiḥ pāśais tirya⟨51⟩g-yoniṁ sa gacchati∥ 20. Anuṣṭubh sva-dattām para-dattām vā yo hareta vasundharāṁ| sa viṣṭhāyāṁ kr̥mir bhūtvā ⟨52⟩ pitr̥bhiḥ saha pacyate∥ 21. Śālinī Ādityo varuṇo viṣṇu⟨r⟩ ¡vv!⟨b⟩rahmā somo hutā(śa)naḥ| śūlapāṇi ⟨53⟩ ś ca bhagavān abhinandanti bhūmidaM∥ 22. Śālinī sāmānyo ’yaṁ dharmma-setur nr̥pāṇāṁ kāle kāle pā⟨54⟩lanīyo bhavadbhiḥ| sarvvān etān bhāvinaḥ pārthivendrān bhūyo bhūyo yācate rāmabha⟨55⟩draḥ∥ 23. Puṣpitāgrā Iti kamala-dalām¡v!⟨b⟩u-¡v!⟨b⟩indu-lolāṁ śriyam anucintya manuṣya-jīvi⟨56⟩tañ ca| sa-kalam idam udāhr̥taṁ ca ¡v!⟨b⟩u¿dvā?⟨ddhvā⟩ na hi puruṣaiḥ para-kīrttayo vilopyāḥ∥ 24. Śārdūlavikrīḍita ⟨57⟩ ni¿pṇ?⟨ṣṇ⟩āt¿au?⟨a⟩s saha devarāja-guruṇā maitrīm maṇīṣā-guṇair ¡vv!⟨b⟩ibhrāṇaḥ paramā⟨ṁ⟩ guṇaika-va⟨58⟩satiḥ kumuṇḍipālaḥ kr̥tī| kurvāṇaḥ kila sandhi-vigraha-padaṁ yaś candra-sūryātmikāṁ mū⟨59⟩rttin tatva-nivi¿pt?⟨ṣṭ⟩a-dhīḥ prakaṭayaty āścarya-varṣī satām∥ 24. Śārdūlavikrīḍita yat-kīrtti-prasara-prabhūta-m¿ā?⟨a⟩him¿a?⟨ā⟩⟨60⟩prodvīkṣaṇāmīlita- -vrīḍā-vega-vaśād ayam malinatām a¿tt?⟨nt⟩ar vvidhatte śasī| sa śrī⟨61⟩-man¿tt?⟨nt⟩rivaro mahākṣapaṭalādhyakṣaḥ satāmagraṇīr ekaś śāsanam abhyalīlikha⟨62⟩d idaṁ śrī-netradevaḥ svayam∥ |saṁvat 11 phālguna-vadi 3| vijñāni-sollaṅgākena li⟨63⟩khitam iti| ## Apparatus ⟨5⟩ °vyathā⟨ḥ⟩ Sha ⬦ °vyathā Sri. ## Commentary Rajaguru 1966, pp. 405–409 observed that the praśasti verses used in the present charter (Cuttack plates of Mahāśivagupta Yayāti year 9) were subsequently reused in other charters, but he omitted to mention the reuse in Pāṭṇā Plates of Mahāśivagupta Yayāti, Year 28. So the following summary list of common verses takes this charter into account: - Verses 1-5 of Cuttack plates of Mahāśivagupta Yayāti year 9: they can be read in Pāṭṇā Plates of Mahāśivagupta Yayāti, Year 24 , Pāṭṇā Plates of Mahāśivagupta Yayāti, Year 28, Cuttack plates of Mahābhavagupta Bhīmaratha year 3. The verse 5 can be read in Mahulpara plates of Mahāśivagupta Dharmaratha year 11 but it ends with the name Yayāti instead of Janamejaya: consequently all the deeds attributed to Janamejaya in other charters are attributed here to Yayāti. - Verse 6 of Cuttack plates of Mahāśivagupta Yayāti year 9: it is omitted in Pāṭṇā Plates of Mahāśivagupta Yayāti, Year 24 . In Pāṭṇā Plates of Mahāśivagupta Yayāti, Year 28, the verses numbered 6 and 7 in Cuttack plates of Mahāśivagupta Yayāti year 9 are reversed, with the result that the events described in line 6 are attributed to Yayāti rather than to Janamejaya. The reverse order is reproduced in Cuttack plates of Mahābhavagupta Bhīmaratha year 3, while all the deeds are attributed to Yayāti from the verse 5 in Mahulpara plates of Mahāśivagupta Dharmaratha year 11. - Verse 7 of Cuttack plates of Mahāśivagupta Yayāti year 9: it can be read in Pāṭṇā Plates of Mahāśivagupta Yayāti, Year 24 and Cuttack plates of Mahābhavagupta Bhīmaratha year 3. As the genealogy begins with Yayāti (verse 5) instead of Janamejaya in Mahulpara plates of Mahāśivagupta Dharmaratha year 11, this specific verse is omitted in this charter. The verse numbered 7 in Pāṭṇā Plates of Mahāśivagupta Yayāti, Year 24 can be read in Cuttack plates of Mahābhavagupta Bhīmaratha year 3 and Mahulpara plates of Mahāśivagupta Dharmaratha year 11. The verse numbered 9 in Cuttack plates of Mahābhavagupta Bhīmaratha year 3 is only attested in this charter, while the three last verses of Mahulpara plates of Mahāśivagupta Dharmaratha year 11 (numbered 8 to 10) occur only in this charter. Two verses appear only in Pāṭṇā Plates of Mahāśivagupta Yayāti, Year 28 (lines 67-71) and in Cuttack plates of Mahābhavagupta Bhīmaratha year 3 (lines 66-70). ## Bibliography This set is also named Khandapara charter. It was unearthed in the village named Mahulpara during 1963. It is preserved in the Odisha State Museum. The photos are available here. ### Primary [D] De, S.C. 1964. “Mahulpara (also known as Khandapara) Plates of Mahasivagupta II Dharmaratha, Year 11.” The Orissa Historical Research Journal 12 (2), pp. 60–71. [R] Rajaguru, Satyanarayan. 1966. Inscriptions of Orissa, vol. 4. No place: Sri Sarada Press. [URL]. Appendix Supplementary, items 33-A, pages 280A–F. [Sri] Srinivasan, P. R. 1967–1968. “Mahulpara Plates of Mahasivagupta-Dharmaratha, Year 11.” EI 37, pp. 225–232. [Sha] Shastri, Ajay Mitra. 1995. Inscriptions of the Śarabhapurīyas, Pāṇḍuvaṁśins and Somavaṁśins, Part II: Inscriptions. New Delhi: Indian Council of Historical Research; Motilal Bandarsidass. Item XX, pages 268–275. ### Secondary ARIE 1964–65. Annual report on Indian epigraphy for 1964-65. By G. S. Gai. Delhi: Manager of Publications, 1968. Item 53. Gai, Govind Swamirao. 1986. Dynastic list of copper plate inscriptions noticed in annual reports on Indian epigraphy from 1887 to 1969. Mysore: Archaeological Survey of India. Item 948. Tripathy, Snigdha. 2010. Descriptive topographical catalogue of Orissan inscriptions. New Delhi: Manohar. Pages 367–368. Acharya, Subrata Kumar. 2014. Copper-plate inscriptions of Odisha: a descriptive catalogue (circa fourth century to sixteenth century CE). New Delhi: D. K. Printworld. Item 31, pages 265–266.