# Gopalpur plates of Mahābhavagupta Janamejaya year 12 Amandine Wattelier-Bricout Author of digital edition: Amandine Wattelier-Bricout Contributor: Amandine Wattelier-Bricout Identifier: DHARMA_INSSomavamsin00004 Repository: Somavaṁśin (tfb-somavamsin-epigraphy) File path: texts/DHARMA_INSSomavamsin00004.xml Language: Sanskrit [Script (unspecified)] Commit: 2026-10-07 18:12 (dbc7acc), last modified 2026-09-24 16:25 (2442167) ------------------------------------------------------------------------ ## Edition ### Seal [1 illegible line] ### Plates ⟨Page 1r⟩ ⟨Page 1v⟩ ⟨1⟩ ꩜꩜ svasty-amala-maṇi-kuṭṭima-sadana-calad-aneka-varavāra-vilā⟨2⟩sinī-jana-caraṇa-nūp¿ū?⟨u⟩ra-rava-trasta-pārāvata-kula-pakṣa-svana-vadhiri⟨3⟩ta-daśa-diṅkānādig-deśāntarāgata-vandi-jana-vistārita-kīrttirṇvvividha⟨4⟩-vidyālaṅkr̥ta-vidvaj-jana-janita-vidagdha-kāvy¿a?⟨ā⟩lāpa-stuta-dhanapati-vi⟨5⟩bhava-sparddhita-vipaṇi-jana-parasparāmarṣa-racita-vicitra-prāsādā⟨6⟩ṭṭālikā-devakulārāmodyāna-vāpī-kūpa-ṭaḍāgopaśo⟨7⟩bhā-jita-sura-pura-mahimnaḥ śrīmato murasīma-nāmadheya⟨8⟩-pattana-vara-rājadhānyāḥ| parama-bhaṭṭāraka-mahārājādhirāja-para⟨9⟩meśvara-śrī-śivagupta-deva-pā⟨da⟩nudhyāta-parama-m¿a?⟨ā⟩heśvara-parama-bha⟨10⟩ṭṭāraka-mahārājādhirāja-soma-kula-tilaka-t¡r̥!⟨ri⟩kaliṅgādhipa⟨11⟩ti-parameśvara-śrī-mahābhavagupta-rāja-devaḥ kuśalī| kṣiti-ma⟨12⟩ṇdapādhāra-viṣaya-prativaddha-vādaveṅga-nām⟨n⟩i grāme harṣadat⟨t⟩a⟨Page 2r⟩⟨13⟩pāṭaka-sahite vrāhmaṇān samp¿u?⟨ū⟩jya tat-pratinivāsi-ku⟨⟨ṭu⟩⟩mvi-janapa⟨14⟩dāṁstad-viṣayīya-yathā-kālādhyāsinaḥ samāhartr̥-sannidhātr̥-cāṭa-bhaṭa-pi⟨15⟩śuna-vitrikāvarodha-jana-rāja-vallabhādīn sarvvān rāja-pādopajīvi⟨16⟩naḥ samājñāpayati viditam astu bhaviṭāṁ{|} yathāsmābhir ayaṁ grāmaḥ sa-ni⟨17⟩dhiḥ sopanidhiḥ sa-daśāparādhaḥ sarvva-vādhā-vivarjjitaḥ sarvvoparikara⟨18⟩-karādāna-sahitaḥ sāmra-madhukaḥ sa-garttoṣaraḥ{|} prati-niṣiddha⟨19⟩cāṭa-bhaṭa-praveśaḥ prasiddha-catuḥ-sīmā-paryantaḥ bharadvāja⟨20⟩-gotrāya Aṅgirasa-vārhaspatya-pravarāya m¿o?⟨ā⟩dhyandina-vājasaneya⟨21⟩-śākhādhyāyine turvvanā-grāma-vinirggatāya tatraiva vāstavyāya-mahanta⟨22⟩ka-bhaṭṭa-śrī-sādhāraṇa-nāmne śobhana-bhaṭṭa-s¿u?⟨ū⟩nave{|} salila-dhārā-puraḥ⟨23⟩-saramācandra-tīrak-ārkka-kṣiti-sama-kālopabhogārthaṁ mātā-pitror ā⟨24⟩tmanaś ca puṇya-yaśobhivr̥ddhaye{|} rāja-parama-guru-śrī-vidyāsāga⟨25⟩ra-bhaṭṭārakābhimatena samyaG-dr̥ṣṭa-vuddhyā tāmra-śāsane⟨Page 2v⟩⟨26⟩nākarī-kr̥tya pratipādita Ity avagatya samucita-bhoga-bhāga-kara⟨27⟩-hiraṇyādikam upanayadbhir bhavadbhiḥ sucena prativastavyam iti bhā⟨28⟩vibhiś ca bh¿u?⟨ū⟩patibhir ddattir iyam asmadīyā dharmma-gauravād asmad anuro⟨29⟩dhāc ca sva-dattir ivānupālanīyā| mahārājayya putra-pautreṇa paripā⟨30⟩litavyā⟨.⟩ Asya ca bhaṭṭāsya putra-pautreṇopabhoktavyā| ya Evam anyathā ka⟨31⟩roti tasya vuddhi-nāśādi vinipātā bhavanti| tathā coktaṁ∥ ¿c?⟨dh⟩armmaśā⟨32⟩stre| 1. Anuṣṭubh ¡v!⟨b⟩ahubhir vvasudhā dattā rājabhiḥ sagarādibhir yasya yasya ⟨33⟩ yadā bhūmiḥ tasya tasya tadā phalaṁ∥ 2. Anuṣṭubh mā bhūd a-phala-śaṅkā vaḥ ⟨34⟩ para-datteti pārthivāḥ sva-dānāt phalam ānantyaṁ para-dattānupālane∥ 3. Anuṣṭubh ⟨35⟩ ṣaṣṭhi⟨ṁ⟩ varṣasahasrāṇi svargge modati bhūmidaḥ| Ākṣeptā cānuma⟨36⟩ntā ca tāny eva narake vaseT∥ 4. Indravajrā Agner apatyaṁ prathamaṁ suvarṇṇaṁ bhūr vvaiṣṇa⟨37⟩vī sūrya-sutāś ca gāvaḥ yaḥ kāñcanaṁ gāñ ca mahīñ ca dadyād dattās tra⟨38⟩yas tena bhavanti lokāḥ∥ 5. Anuṣṭubh Āsphoṭayanti pitaraḥ ⟨Page 3r⟩ ⟨39⟩ pravalg{ay}anti pitāmahā⟨ḥ⟩ bhūmi-dātā kule jātaḥ sa nas trātā bhaviṣyati 6. Anuṣṭubh ⟨40⟩ bhūmiṁ yaḥ pratigr̥h¡n!⟨ṇ⟩āti yaś ca bhūmiṁ prayacchati Ubhau tau puṇya-karmmāṇau niya⟨41⟩taṁ svargga-gāminau∥ 7. Anuṣṭubh taḍāgānāṁ sahasr¿āṇi?⟨eṇa⟩ vāja-peya-śat¿āṇi?⟨ena⟩ ca gavāṁ koṭi⟨42⟩-pradānena bhūmi-harttā na śudhyati∥ 8. Anuṣṭubh harate hāray¿ate?⟨ed⟩ yas tu manda-¡v!⟨b⟩uddhis tamo-vr̥⟨43⟩taḥ sa ¡v!⟨b⟩addho vāruṇai⟨ḥ⟩ pāśais tiryag-yoniñ ca gacchati∥ 9. Anuṣṭubh suvarṇṇam ekaṁ gām ekāṁ ⟨44⟩ bhūmer apy arddham aṅgulaṁ haran narakam āyāti yāvad ābh¿u?⟨ū⟩ta-saṁplavaṁ∥ 10. Anuṣṭubh sva-dattāṁ pa⟨45⟩ra-dattām vā yo ha¿red?⟨reta⟩ vasundharāṁ∥ sa viṣṭhāyā(ṁ) kr̥mir bhūtvā pacyate pitr̥⟨46⟩bhiḥ saha{ḥ}∥ 11. Anuṣṭubh Ādityo varuṇo viṣṇuḥ ¿vva?⟨bra⟩hmā somo hutāśanaḥ śūla⟨47⟩pāṇis tu bhagavāN Abhinandanti bhūmidaṁ∥ 12. Śālinī sāmānyo ’yaṁ dharmma-setur nr̥pāṇāṁ kā⟨48⟩le kāle pālanīyo bhavadbhiḥ sarvvān etāN bhāvinaḥ pārthivendrāN bhūyo bhū⟨49⟩yo yācate rāmacandraḥ∥ 13. Puṣpitāgrā Iti kamala-dalām¡v!⟨b⟩u-¡v!⟨b⟩indu-lolāṁ śriyam anucintya ⟨50⟩ manuṣya-jīvitaṁ ca sa-kalam idam udāhr̥tañ ca ¡v!⟨b⟩uddhvā na hi puruṣaiḥ para-kī⟨51⟩rttayo vilopyā⟨ḥ⟩ Iti parama-bhaṭṭā⟨ra⟩ka-mahārājādhirāja-parameśvara-śrī⟨52⟩-janamejaya-devasya vijaya-rājye samvatsare dvādaśame ¿A?⟨Ā⟩śvina-māsa ⟨Page 3v⟩ ⟨53⟩ dvit¿i?⟨ī⟩ya-pakṣe tithau śaptyām aṅkenāpi samvaT 12 ¿A?⟨Ā⟩śvina [1×]∥ likhita⟨54⟩m idaṁ tāmra-śāsanaṁ mahāsāndhivigrahi-śrī-maladata-prativaddha-kāyastha-śrī⟨55⟩-koIghoṣeṇa| vallabhaghoṣa-suteneti⟨.⟩ likhitam idaṁ vaṇik{a} 175 siUllā-su⟨56⟩ta-ha⟨ra⟩dāśena∥ 14. Sragdharā Asti kṣoṇīśvarāṇām amala-malirucām anvayāT kaustu⟨57⟩bhābhaḥ śaurya-tyāg-āmvu-rāśir vviracita-vidhivad dāna-śubhrīkr̥tābhraḥ| śrīmā⟨58⟩ñ janmejayākṣas tr̥daśa-pati-samaḥ kr̥¿cchna?⟨tsna⟩-gāṁ bhoktu-kāmaḥ prakhyā⟨59⟩ta-dvesī-vaṅśa-prati-dalana-paṭur bhūpati⟨ḥ⟩ soma-vaṅse∥ 15. Sragdharā jñeyāśehārtha⟨60⟩śāstra-smr̥ti-vimala-dhiyā veda-vedāṅga-vidyā -śīkṣā-kalpetihāsa-pra⟨61⟩katṭā-sura-guru-prāpta-bhūyiṣṭha-dhāmnā| nāmnā sādhāraṇena dvija-vara-vidhi⟨62⟩nā mantriṇā yasya rājyaṁ nirvyūḍhāṁ soyamucchaiḥ tr̥jagati vidhito deva-ja⟨63⟩namejaya-śrīḥ∥ evam aparam ātma-śreyorthaṁ mātā-pitroś ca Etad vi⟨64⟩ṣaya-prativaddha-konnatirā-grāma⟨ḥ⟩ tathā kontakapallī-viṣayīya-konnapallī-nāma grā⟨65⟩ma-dvayam asmā Eva śāsanī-kr̥tya pradattam iti⟨.⟩ ## Apparatus ⟨1⟩ ꩜ ꩜ ⬦ ꩜ Om⟨.⟩ ST. ⟨2⟩ -nūp¿ū?⟨u⟩ra- ⬦ -nūpura- ST. ⟨3⟩ -diṅkānādig-deśā° ⬦ diṁṇnānādigṇdeś ST • There are numerous printing errors in Shastri & Tripathy 2011–2012’s edition. ⟨6⟩ °ṭṭālikā- ⬦ ṭṭalikā- ST • The notation of the long ā is the same as the one used in bhaṭṭāraka, lines 8 and 10. — ⟨6⟩ -devakulārāmodyāna- ⬦ devakulṇārām-odhāna ST. ⟨9⟩ -m¿a?⟨ā⟩heśvara- ⬦ -maheśvara- ST. ⟨12⟩ harṣadat⟨t⟩a ⬦ haṣadat⟨t⟩a ST. ⟨13⟩ -ku⟨⟨ṭu⟩⟩mvi- ⬦ -kuṭūmvi- ST. ⟨14⟩ samāhartr̥- ⬦ samāhatr̥ ST. ⟨16⟩ °mābhir ayaṁ ⬦ °mābhirkayaṁ ST • This is one of the numerous printing errors in Shastri & Tripathy 2011–2012’s edition. ⟨17⟩ °dhiḥ ⬦ °dhig ST • This is one of the numerous printing errors in Shastri & Tripathy 2011–2012’s edition. ⟨20⟩ gotrāya Aṅgirasa-vārhaspatya-pravarāya m¿o?⟨ā⟩dhyandina-vājasaneya • The complete line is missing in Shastri & Tripathy 2011–2012’s edition ⟨25⟩ -vuddhyā ⬦ -vuddhya ST. ⟨28⟩ asmadīyā dharmma- ⬦ asmadīya dharma- ST. ⟨39⟩ bhūmi-dātā ⬦ bhūmi-dāttā ST. ⟨40⟩ Ubhau tau ⬦ tau ST. ⟨42⟩ hāray¿ate?⟨ed⟩ • I introduce this correction in order to respect the metric rules. See the reading of the verse 64 suggested by Sircar 1965. ⟨48⟩ pārthivendrā⟨n⟩ ⬦ pārthivendrā ST. ⟨49⟩ °lolāṁ ⬦ °lolaṁ ST. ⟨51⟩ °rttayo ⬦ °rttyo ST. ⟨52⟩ -janamejaya- ⬦ janameyjaya ST. ⟨54⟩ mahāsāndhivigrahi ⬦ mahāsādhvigrahi ST. — ⟨54⟩ -kāyastha- ⬦ -(kā)tastha ST. ⟨57⟩ °bhābhaḥ ⬦ °bhbhāḥ ST. ⟨60⟩ -vidyā- ⬦ -vidhā- ST. ⟨61⟩ -prāpta- ⬦ -prāta- ST. ## Commentary The verse 14 (lines 56-59) can be found in : - Gopalpur plates of Mahābhavagupta Janamejaya year 12 (verse 14; lines 56-59) - Patna plates of Mahābhavagupta Janamejaya Āṣāḍha month year 6 (verse 14; lines 43-44) - Gaintala plates of Mahābhavagupta Janamejaya year 17 (verse 15; lines 45-48) - Satalma plates of Mahābhavagupta Janamejaya year 8 (verse 1; lines 3-6) - Ranipur-Jharial Plates of Mahābhavagupta Janamejaya Royal Year 16 (verse 14; lines 47-50) The verse 15 (lines 56-59) can be found in : - Gopalpur plates of Mahābhavagupta Janamejaya year 12 (verse 15; lines 59-63: deva-janamejaya-śrīḥ in pāda d) - Sonpur plates of Mahābhavagupta Janamejaya year 17 (verse 15; lines 44-47: deva-janamejaya-śrīḥ in pāda d) - Gaintala plates of Mahābhavagupta Janamejaya year 17 (verse 16; lines 48-51: deva-janamejaya-śrīḥ in pāda d) - Chaudwār plates #1 of Mahābhavagupta Dharmakandarpa year 31 (verse 15; lines 39-42: dharma-kandarpa-devaḥ in pāda d) - Kālibhanā Plates of Mahābhavagupta Janamejaya, Year 34 (verse 15; lines 43-46: dharma-kandarpa-devaḥ in pāda d) - Chaudwār Plates #2 of Mahābhavagupta Janamejaya, Year 31 (verse 15; lines 43-47 : dharma-kandarpa-devaḥ in pāda d) - Ranipur-Jharial Plates of Mahābhavagupta Janamejaya Royal Year 16 (verse 15; lines 51-54: deva-janmejaya-śrī in pāda d) ## Bibliography Shastri 1995, p. 383 mentions the set of the the three Gopalpur plates in his addenda. Photos available here : https://didomena.ehess.fr/concern/data_sets/zg64tv66h ### Primary [ST] Shastri, Ajay Mitra & Snigdha Tripathy. 2011–2012. “Three copper-plate charters of Mahābhavagupta I, Janamejaya from Gopālpur, year 1, 10 and 12.” Epigraphia Indica 43 (1), pp. 91–137. Pages 126–137. ### Secondary Shastri, Ajay Mitra. 1995. Inscriptions of the Śarabhapurīyas, Pāṇḍuvaṁśins and Somavaṁśins, Part II: Inscriptions. New Delhi: Indian Council of Historical Research; Motilal Bandarsidass. Page 383. Tripathy, Snigdha. 2010. Descriptive topographical catalogue of Orissan inscriptions. New Delhi: Manohar. Pages 121–123.